Aflevering 1 van de podcast van Het Teamcoach Bureau gaat over de vraag: Wat doet een teamcoach eigenlijk? Leek me toch handig om de podcast daarmee te beginnen. Er kwamen een hoop leuke vragen, antwoorden, anekdotes en uitdagingen voorbij.
Maar waarom hebben we die vraag nooit eerder beantwoord in onze kennisbank? Teamrollen, Modern Leiderschap, Zelfsturende teams, Purpose, het komt allemaal voorbij. Ook het verschil tussen teamcoaching en andere vormen van coaching. Maar niet wat een teamcoach nou eigenlijk doet! Tijd om dat eens even uit te leggen.
Wat doet een teamcoach?
Een teamcoach is iemand die teams helpt om verder te komen en een doel te behalen. Dus een team loopt ergens in vast, bijvoorbeeld omdat ze een conflict hebben of dat ze ergens willen komen – ze willen bijvoorbeeld groeien en vernieuwen – maar dat lukt niet helemaal.
Ze zitten vast en ze blijven het hele tijd maar hetzelfde doen. Een teamcoach gaat ze dan helpen om weer stappen vooruit te zetten, te zorgen dat teamleden beter samenwerken en het hele team betere resultaten behaalt.
Hoe werkt een teamcoach in de praktijk?
Een teamcoach die is gecertificeerd is gedegen opgeleid en blijft zichzelf ontwikkelen door middel van trainingen en opleidingen. Binnen de geaccepteerde paden van teamcoaching zijn allerlei bewezen en wetenschappelijk onderbouwde methodes van toepassing. Iedere teamcoach zet die methodes op zijn of haar eigen manier in.
Een team krijgt in een x-aantal sessies inzicht, kennis, reflectie en handvaten hoe het probleem dat is voorgelegd het beste opgelost kan worden, zodat het team verder kan. Vaak helpt de teamcoach verder te kijken dan die ene voorgelegde vraag. Want tijdens de coachingssessies blijkt vaak dat er zich onder de waterlijn nog veel meer afspeelt dan het team en de teamleider in eerste instantie dachten.
Wat is er nodig voor geslaagde teamcoaching?
Het is belangrijk dat een team echt een doel heeft om na te streven, dat er ergens aan gewerkt moet worden. Want teamcoaching is geen teamuitje. Het is geen gezelligheidsuitje. Er moet wel echt gewerkt worden.
Hier ging het bijvoorbeeld fout: Een coach zat in een zaaltje met vijftig zeemannen. Iemand helemaal boven in de boom van kantoor had bedacht: “Nou, deze zeemannen moeten maar eens even gezellig met elkaar gaan teambuilden.”
Maar goed, die zeemannen, die zitten een week lang met elkaar op een boot. Nou, dan leer je elkaar al heel goed kennen! Dus die hadden helemaal geen doel meer om aan te werken.
De zeemannen waren chagrijnig. “Zit jij hier nou onze vrije tijd op te slokken?!”
Eigenlijk wilden ze naar huis, maar ze moesten daar zitten van de baas. Dat werkte dus voor geen meter.
Komt een teamcoach ook om ruzies op te lossen?
Stel, een collega doet de hele tijd vervelend. Je zegt er wat van, maar het lost niks op. Schakel je dan een teamcoach in?
In eerste instantie is het beter om te proberen er samen uit te komen. Lukt dat niet, betrek dan de teamleider erbij. Want uiteindelijk is het natuurlijk de taak van de teamleider om ervoor te zorgen dat het goed gaat in het team.
Als de teamleider er ook niet voor kan zorgen dat de ruzie wordt opgelost, dan kan er een teamcoach ingeschakeld worden. Die gaat kijken hoe jullie het team weer op de rit krijgen. Alle teamleden moeten naar hun eigen aandeel kijken. Wat gaat er nou fout? Wat kunnen we met z’n allen doen om het beter te laten verlopen?
Daarnaast leert de teamleider manieren om het team de volgende keer beter zelf te kunnen helpen. Vaak lost het probleem zich op als de teamleider de tijd neemt om iedereen zijn kant van het verhaal te laten toelichten. Want verschillende mensen kunnen dezelfde situatie verschillend opvatten. Als iedereen zich gehoord en begrepen voelt, wordt een ruzie vaak opgelost; zonder ingrijpen van een teamcoach.
Maar teamcoaching gaat vaak verder dan alleen ruzies oplossen.
Wat kan een team zelf al doen?
Voordat je een teamcoach inschakelt: Ga met elkaar bij elkaar zitten en bespreek met elkaar, wat vinden wij dat er al goed gaat in het team?
De volgende stap is: we willen ons doel behalen en wat kunnen wij beter doen om ons teamdoel te behalen? En wat gaan wij dan voor concrete acties uitzetten om daar ook echt mee aan de slag te gaan?
En hoe gaan we ervoor zorgen dat we het doel over zes maanden bijvoorbeeld al hebben behaald? En misschien wel het belangrijkste: welke beloning zetten we tegenover het behalen van het doel? Dat werkt motiverend.
Wanneer kiezen voor teamcoaching of individuele coaching?
Soms geeft een team of de teamleider bij de intake aan dat ze willen dat een iemand uit het team individueel wordt gecoacht. Want in hun ogen is Henk het probleem en hoeft alleen Henk gecoacht te worden.
In de praktijk ligt dit echter anders. Henk is een probleem, maar het team is ook het probleem. Het team houdt het probleem (al dan niet door Henk) in stand. Ze communiceren niet goed met elkaar. Lossen niks op, willen het alleen maar gezellig houden of vechten juist de hele tijd zonder naar elkaar te luisteren.
Als Henk weg zou gaan, dan is Magda opeens de nieuwe Henk. En dan is Magda het probleem. En zo beginnen we weer opnieuw.
Het is verstandiger om als team als geheel coaching te krijgen en te kijken welke thema’s van het team Henk wellicht blootlegt. Zodat jullie verder kunnen komen, samen, met gezamenlijk doelen en een gedeelde purpose.
Gedurende een teamcoachingstraject hebben we trouwens wel een-op-een sessies met de teamleider, omdat die een andere rol heeft -of zou moeten hebben- dan de rest van het team. De teamcoach geeft de teamleider een greep in zijn toolbox om het team effectiever te sturen.
Kortom, wil je een gezelligheidsuitje? Ga dan maar lekker naar het pretpark. Teamcoaching is er om dingen op te lossen en om het team op de rails te houden.
